องค์พระสร้างจากหินทรายสีแดงหลายก้อนนำมาประกอบเข้าด้วยกัน มีความยาวประมาณ 13.30 เมตร สูง 2.80 เมตร หันพระเศียรไปทางทิศใต้ พระพักตร์หันไปทางทิศตะวันออก สร้างขึ้นในสมัยทวารวดีเมื่อกว่า 1,300 ปีก่อน ถือเป็นพระนอนหินทรายที่เก่าแก่และมีขนาดใหญ่ที่สุดในประเทศไทย

พื้นที่บริเวณนี้เคยเป็นศาสนสถานสำคัญในสมัยทวารวดี ซึ่งเป็นหลักฐานว่าดินแดนแถบนี้มีอารยธรรมมานานกว่าพันปี ก่อนที่จะมีอาณาจักรสุโขทัยและอยุธยาเสียอีก สะท้อนความรุ่งเรืองของพระพุทธศาสนาในภาคอีสานตั้งแต่ยุคแรกเริ่มของประวัติศาสตร์ไทย

ในอดีตบริเวณเมืองเสมานี้เคยถูกเรียกว่า "เมืองโคราฆปุระ" ก่อนจะเรียกเพี้ยนมาเป็น "โคราช" อันเป็นที่มาของชื่อจังหวัดนครราชสีมาในปัจจุบัน ทำให้พื้นที่นี้มีความสำคัญทางประวัติศาสตร์ในฐานะจุดกำเนิดของชื่อเมืองโคราชที่คนทั่วไปคุ้นเคย

วัดธรรมจักรเสมารามเป็นวัดราษฎร์ขนาดเล็ก บรรยากาศเรียบง่ายและสงบ ตั้งอยู่บนเนินดินท่ามกลางพื้นที่เกษตรกรรม ภายในวัดยังมีธรรมจักรเก่าแก่และหลักฐานทางโบราณคดีอื่นๆ ที่เกี่ยวเนื่องกับยุคทวารวดีให้ศึกษาเพิ่มเติมนอกเหนือจากองค์พระนอน

บริเวณใกล้เคียงวัดยังปรากฏร่องรอยคูเมืองเสมา ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของเมืองโบราณสมัยทวารวดี สะท้อนให้เห็นถึงการตั้งถิ่นฐานของชุมชนขนาดใหญ่ในอดีต เหมาะกับนักท่องเที่ยวสายประวัติศาสตร์ที่อยากศึกษาร่องรอยอารยธรรมโบราณของโคราชอย่างละเอียด